Sức khỏe đôi mắt đóng vai trò cực kỳ quan trọng đối với cuộc sống của mèo cưng. Tình trạng mắt mèo bị chảy ghèn là dấu hiệu cảnh báo nhiều vấn đề sức khỏe tiềm ẩn. Chủ nuôi cần nhận diện sớm các triệu chứng để có phương án xử lý kịp thời. Bài viết này sẽ phân tích sâu về viêm kết mạc, nhiễm trùng mắt, quy trình vệ sinh mắt và vai trò của thú y trong việc điều trị.
Tổng quan tình trạng sức khỏe mắt
Đôi mắt của mèo là một cơ quan vô cùng nhạy cảm và tinh vi. Cấu trúc mắt mèo cho phép chúng quan sát tốt trong môi trường thiếu ánh sáng.
Tuy nhiên cơ quan này cũng rất dễ bị tổn thương bởi các tác nhân bên ngoài. Khi mèo khỏe mạnh, mắt chúng thường trong veo và không có dịch tiết lạ.
Tình trạng mắt mèo bị chảy ghèn thường xuất hiện khi có sự kích ứng. Đây có thể là phản ứng tự nhiên của cơ thể để loại bỏ vật lạ.
Nhưng nếu ghèn xuất hiện liên tục, đó chắc chắn là biểu hiện của bệnh lý. Bạn không nên chủ quan khi thấy vùng quanh mắt mèo luôn ẩm ướt.
Dịch tiết bất thường có thể gây đau đớn và khó chịu kéo dài cho mèo. Chúng thường nheo mắt hoặc dùng chân dụi liên tục vào vùng bị đau.
Hành động này vô tình làm tổn thương lớp biểu mô bảo vệ mắt. Vi khuẩn từ móng chân sẽ xâm nhập và gây nhiễm trùng nặng hơn.
Phân loại các loại dịch tiết mắt
Chúng ta cần phân biệt rõ ràng các loại dịch tiết để xác định mức độ bệnh. Dịch trong suốt và lỏng thường chỉ là kích ứng nhẹ do bụi bẩn.
Loại dịch này thường khô lại thành những vảy màu nâu đen ở khóe mắt. Đây là hiện tượng bình thường nếu mèo vẫn sinh hoạt và ăn uống tốt.
Tuy nhiên, nếu dịch tiết có màu vàng hoặc xanh, tình hình đã nghiêm trọng. Đây là dấu hiệu điển hình của nhiễm trùng do vi khuẩn hoặc virus.
Ghèn đặc quánh khiến hai mí mắt của mèo dính chặt vào nhau khi ngủ dậy. Mèo sẽ gặp khó khăn lớn trong việc mở mắt để quan sát môi trường.
Đôi khi bạn còn thấy dịch tiết có lẫn một chút sợi máu đỏ li ti. Đây là dấu hiệu của sự xuất huyết hoặc tổn thương sâu bên trong nhãn cầu.
Dịch tiết có mùi hôi cũng là một tín hiệu báo động về sự phân hủy mô. Bạn cần quan sát kỹ màu sắc và độ đặc của ghèn mỗi ngày.
Việc theo dõi giúp bạn cung cấp thông tin chính xác cho bác sĩ điều trị. Hãy ghi lại thời điểm ghèn xuất hiện nhiều nhất trong ngày của mèo.
Nguyên nhân gây bệnh từ virus
Feline Herpesvirus là thủ phạm hàng đầu gây ra các vấn đề về mắt ở mèo. Loại virus này tấn công trực tiếp vào đường hô hấp trên và niêm mạc mắt.
Nó gây ra tình trạng viêm nhiễm mãn tính và rất khó điều trị dứt điểm. Mèo nhiễm Herpesvirus thường bị chảy nước mắt kèm theo hắt hơi liên tục.
Feline Calicivirus cũng là một tác nhân phổ biến gây ra tình trạng tương tự. Virus này thường gây loét miệng và viêm phổi kèm theo chảy dịch mắt.
Hệ miễn dịch của mèo con thường quá yếu để chống lại các loại virus này. Chúng dễ bị lây nhiễm từ mèo mẹ hoặc môi trường sống không vệ sinh.
Virus có thể tồn tại âm thầm trong cơ thể mèo suốt một thời gian dài. Khi mèo bị stress hoặc suy giảm đề kháng, bệnh sẽ bùng phát trở lại.
Sự bùng phát này khiến mắt mèo bị chảy ghèn một cách đột ngột và dữ dội. Bạn cần tiêm phòng đầy đủ để giảm thiểu nguy cơ nhiễm các loại virus này.
Vắc-xin không giúp mèo miễn nhiễm hoàn toàn nhưng sẽ làm giảm nhẹ các triệu chứng. Mèo đã tiêm phòng sẽ phục hồi nhanh hơn khi mắc bệnh về mắt.
Nhiễm trùng do vi khuẩn gây ra
Chlamydia felis là loại vi khuẩn chuyên gây ra viêm kết mạc ở loài mèo. Vi khuẩn này khiến mí mắt mèo sưng đỏ và chảy ghèn đặc màu vàng.
Nhiễm trùng thường bắt đầu ở một bên mắt rồi nhanh chóng lan sang bên kia. Nếu không dùng kháng sinh phù hợp, bệnh sẽ kéo dài và gây sẹo.
Mycoplasma cũng là một tác nhân vi khuẩn gây ra các ổ viêm nhiễm tại mắt. Chúng thường kết hợp với virus để tạo ra các biến chứng phức tạp hơn.
Vi khuẩn xâm nhập khi hàng rào bảo vệ tự nhiên của mắt bị suy yếu. Những vết xước nhỏ trên giác mạc là cửa ngõ lý tưởng cho chúng tấn công.
Môi trường sống ẩm thấp và đông đúc là nơi lý tưởng cho vi khuẩn phát tán. Mèo hoang thường mắc các bệnh này nhiều hơn so với mèo nuôi trong nhà.
Bạn cần giữ môi trường sống luôn khô ráo và thoáng mát để hạn chế vi khuẩn. Việc khử trùng bát ăn và ổ nằm của mèo cũng rất quan trọng.
Sử dụng thuốc nhỏ mắt chứa kháng sinh theo chỉ định là cách điều trị hữu hiệu. Tuyệt đối không tự ý mua thuốc dành cho người để nhỏ cho mèo cưng.
Tác động tiêu cực từ môi trường
Mèo có thể bị dị ứng với các loại phấn hoa hoặc bụi mịn trong nhà. Khói thuốc lá cũng là tác nhân gây kích ứng mạnh mẽ lên niêm mạc mắt.
Khi hít phải chất gây dị ứng, cơ thể mèo sẽ tiết ra nhiều nước mắt hơn. Đây là cơ chế tự vệ để rửa trôi các chất gây hại ra khỏi mắt.
Nếu nhà bạn sử dụng quá nhiều nước xịt phòng, mèo có thể bị chảy ghèn. Các hóa chất này thấm vào không khí và bám vào bề mặt nhãn cầu mèo.
Bụi từ cát vệ sinh kém chất lượng cũng là một nguyên nhân thường bị bỏ qua. Khi mèo bới cát, bụi li ti sẽ bay lên và rơi thẳng vào mắt chúng.
Hãy lựa chọn các loại cát không bụi để bảo vệ sức khỏe hô hấp và mắt. Việc vệ sinh nhà cửa thường xuyên giúp loại bỏ các tác nhân gây dị ứng này.
Đôi khi, một sợi lông rụng hoặc hạt cát nhỏ dính vào mắt cũng gây chảy ghèn. Mèo sẽ cố gắng dụi để lấy vật thể lạ đó ra ngoài nhưng thường thất bại.
Nếu bạn thấy vật lạ, hãy dùng nước muối sinh lý để rửa trôi một cách nhẹ nhàng. Không nên dùng tay hoặc tăm bông để gắp trực tiếp vật lạ ra.
Vấn đề về cấu trúc giải phẫu
Các giống mèo mặt phẳng như Ba Tư hay Exotic thường dễ bị chảy nước mắt. Cấu trúc hộp sọ ngắn khiến ống dẫn lệ của chúng bị ép hoặc gập lại.
Tình trạng tắc lệ quản bẩm sinh khiến nước mắt không thể thoát xuống mũi. Thay vào đó, nước mắt sẽ tràn ra ngoài và làm ướt vùng lông quanh mắt.
Khi nước mắt tiếp xúc với không khí lâu ngày, nó sẽ bị oxy hóa và chuyển nâu. Đây là lý do mèo mặt phẳng thường có hai vệt ố nâu dưới khóe mắt.
Tình trạng này yêu cầu chủ nuôi phải vệ sinh mắt cho chúng mỗi ngày một lần. Nếu để lâu, vùng da dưới mắt sẽ bị viêm loét do ẩm ướt liên tục.
Một số con mèo bị chứng lông quặm, tức là lông mi mọc ngược vào bên trong. Những sợi lông này cọ xát trực tiếp vào giác mạc trong mỗi nhịp chớp mắt.
Sự cọ xát liên tục gây ra những vết trầy xước đau đớn và dẫn đến chảy ghèn. Trường hợp này thường cần phải can thiệp bằng phẫu thuật để điều chỉnh lông mi.
Nếu không xử lý sớm, lông quặm sẽ gây hỏng nhãn cầu hoàn toàn do loét giác mạc. Hãy kiểm tra kỹ hàng mi của mèo nếu thấy chúng chảy nước mắt kinh niên.
Dấu hiệu nhận biết sớm biến chứng
Bạn cần chú ý nếu thấy mèo thường xuyên nheo một bên mắt khi ra sáng. Đây là biểu hiện của sự nhạy cảm với ánh sáng do tổn thương bề mặt mắt.
Mí mắt sưng húp khiến mèo không thể mở to mắt như bình thường được nữa. Vùng da quanh mắt có thể bị rụng lông hoặc đỏ tấy do dịch tiết quá nhiều.
Khi thấy mắt mèo xuất hiện một lớp màng trắng đục che phủ, hãy cảnh giác. Đây có thể là dấu hiệu của loét giác mạc hoặc viêm màng bồ đào nặng.
Loét giác mạc là một cấp cứu thú y vì nó có thể gây thủng nhãn cầu. Mèo sẽ cảm thấy vô cùng đau đớn và có thể bỏ ăn do quá khó chịu.
Hành động trốn vào góc tối cũng cho thấy mèo đang gặp vấn đề nghiêm trọng. Chúng muốn tránh xa nguồn sáng để giảm bớt cảm giác chói và đau nhức.
Nếu thấy có dịch mủ màu xanh đặc thoát ra, nhiễm trùng đã vào giai đoạn nặng. Mùi hôi tanh phát ra từ mắt là dấu hiệu của sự hoại tử mô tế bào.
Bạn không nên chờ đợi bệnh tự khỏi vì mắt mèo rất khó tự phục hồi. Sự chậm trễ có thể khiến mèo bị mù vĩnh viễn chỉ trong vài ngày ngắn ngủi.
Quy trình vệ sinh mắt tại nhà
Vệ sinh mắt là bước quan trọng nhất trong quá trình chăm sóc mèo bị chảy ghèn. Bạn cần chuẩn bị bông y tế sạch và nước muối sinh lý ấm nồng độ 0.9%.
Nước muối sinh lý giúp làm mềm các vảy ghèn khô cứng mà không gây xót. Hãy thấm ướt miếng bông và đặt nhẹ lên vùng khóe mắt của mèo.
Để miếng bông thấm khoảng 30 giây để ghèn mềm ra hoàn toàn trước khi lau. Tuyệt đối không dùng lực mạnh để cậy ghèn vì sẽ làm rách da mèo.
Lau nhẹ nhàng từ góc trong ra góc ngoài của mắt theo một chiều duy nhất. Sử dụng mỗi miếng bông cho một bên mắt để tránh lây chéo vi khuẩn qua lại.
Nếu mắt mèo bị dính chặt, hãy kiên nhẫn thấm nước ấm cho đến khi chúng tự mở. Đừng cố gắng dùng tay kéo hai mí mắt ra vì sẽ làm tổn thương giác mạc.
Sau khi lau sạch ghèn, hãy dùng khăn giấy mềm thấm khô vùng lông xung quanh mắt. Da ẩm ướt là môi trường thuận lợi cho nấm và vi khuẩn phát triển thêm.
Bạn nên thực hiện việc vệ sinh này khoảng 2 đến 3 lần mỗi ngày tùy mức độ. Hãy tạo cho mèo cảm giác thoải mái bằng cách vuốt ve và khen ngợi chúng.
Dinh dưỡng và thực phẩm bổ sung
Một hệ miễn dịch khỏe mạnh sẽ giúp mèo tự chống lại các tác nhân gây bệnh. Chế độ ăn uống cần đầy đủ Protein, Vitamin A và các khoáng chất thiết yếu khác.
Vitamin A đóng vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe niêm mạc mắt mèo. Thiếu hụt vitamin này khiến mắt dễ bị khô và nhiễm trùng hơn bình thường.
Bạn có thể sử dụng các sản phẩm bổ sung như Bột dinh dưỡng Beta Amin cho mèo. Sản phẩm này chứa nhiều Axit Amin và Beta Glucan giúp tăng đề kháng rất tốt.
Beta Glucan kích thích các tế bào miễn dịch hoạt động hiệu quả hơn để tiêu diệt virus. Khi sức khỏe tổng thể tốt, tình trạng chảy ghèn cũng sẽ thuyên giảm nhanh chóng.
Bổ sung thêm Lysine vào chế độ ăn cũng rất hữu ích cho mèo bị Herpesvirus. Lysine ức chế sự nhân lên của virus và giảm thiểu các đợt bùng phát bệnh.
Hãy đảm bảo mèo luôn được uống đủ nước sạch mỗi ngày để duy trì độ ẩm. Nước giúp đào thải độc tố và hỗ trợ quá trình sản xuất nước mắt tự nhiên.
Bạn nên chia nhỏ các bữa ăn để mèo dễ hấp thu dinh dưỡng hơn khi đang ốm. Một cơ thể đủ chất sẽ có tốc độ phục hồi vết thương nhanh gấp nhiều lần.
Khi nào cần đưa mèo đi thú y
Nếu sau 2 ngày vệ sinh tại nhà mà bệnh không giảm, bạn cần gặp bác sĩ. Đặc biệt là khi thấy dịch tiết chuyển từ trong suốt sang màu vàng hoặc xanh đặc.
Mèo có dấu hiệu bỏ ăn, sốt cao hoặc lờ đờ cũng là một tình trạng khẩn cấp. Bác sĩ sẽ tiến hành kiểm tra bằng các dụng cụ chuyên dụng để soi đáy mắt.
Họ có thể sử dụng thuốc nhuộm Fluorescein để kiểm tra các vết loét trên giác mạc mèo. Vết loét sẽ bắt màu thuốc nhuộm và hiện lên rõ ràng dưới ánh đèn xanh.
Việc xác định đúng loại vi khuẩn hay virus giúp bác sĩ kê đơn thuốc chính xác. Thuốc nhỏ mắt chuyên dụng sẽ có hiệu quả cao hơn nhiều so với nước muối.
Bác sĩ cũng có thể thực hiện thủ thuật thông ống dẫn lệ nếu mèo bị tắc nghẽn. Đây là quy trình đơn giản nhưng đòi hỏi kỹ thuật cao để không làm đau mèo.
Đừng bao giờ tự ý dùng thuốc nhỏ mắt chứa Corticoid nếu chưa có chỉ định rõ ràng. Corticoid có thể làm vết loét giác mạc trở nên trầm trọng và gây thủng mắt.
Hãy tuân thủ đúng liều lượng và thời gian nhỏ thuốc mà bác sĩ đã hướng dẫn. Việc ngưng thuốc sớm khi thấy mắt hơi đỡ sẽ khiến vi khuẩn bị kháng thuốc.
Phòng ngừa bệnh mắt trong tương lai
Giữ gìn vệ sinh môi trường sống là cách phòng bệnh mắt hiệu quả nhất hiện nay. Thường xuyên giặt giũ chăn màn và khử trùng khu vực mèo hay nằm chơi mỗi ngày.
Hạn chế cho mèo tiếp xúc với những cá thể mèo hoang có dấu hiệu bị bệnh. Virus gây bệnh mắt lây lan rất nhanh qua đường hô hấp và dịch tiết trực tiếp.
Tiêm vắc-xin định kỳ hàng năm là lá chắn bảo vệ mèo khỏi các bệnh nguy hiểm. Hãy thảo luận với bác sĩ thú y về lịch tiêm phòng phù hợp nhất cho mèo.
Kiểm tra mắt mèo mỗi ngày khi bạn chải lông hoặc âu yếm chúng để phát hiện sớm. Một chút nước mắt lạ cũng cần được theo dõi kỹ trong vài giờ tiếp theo.
Cung cấp một chế độ chăm sóc mèo toàn diện từ dinh dưỡng đến tinh thần cho chúng. Stress cũng là yếu tố khiến các bệnh tiềm ẩn trong cơ thể mèo bùng phát mạnh.
Nếu bạn nuôi nhiều mèo, hãy cách ly ngay con có dấu hiệu bị chảy ghèn bất thường. Việc này giúp ngăn chặn sự lây lan cả đàn và tiết kiệm chi phí điều trị.
Hãy luôn chuẩn bị sẵn nước muối sinh lý và bông sạch trong tủ thuốc gia đình. Xử lý sớm các kích ứng nhẹ sẽ ngăn chặn được các nhiễm trùng nặng nề về sau.
Tình trạng mắt mèo bị chảy ghèn tuy phổ biến nhưng không được phép xem thường trong mọi trường hợp. Việc trang bị kiến thức về nguyên nhân và cách vệ sinh sẽ giúp bạn bảo vệ đôi mắt mèo cưng tốt hơn. Hãy kết hợp giữa việc chăm sóc tại nhà và can thiệp y tế kịp thời để mèo luôn có đôi mắt sáng khỏe. Một chế độ dinh dưỡng giàu Beta Amin cùng môi trường sống sạch sẽ là chìa khóa vàng cho sức khỏe. Hy vọng bài viết đã cung cấp cho bạn những thông tin hữu ích nhất để chăm sóc người bạn nhỏ của mình. Một đôi mắt tinh anh sẽ giúp mèo cảm thấy hạnh phúc và gắn bó với bạn lâu dài hơn.
Ngày Cập Nhật lần cuối: 09/02/2026 by nguyen jun
